ਪਾਕਿਸਤਾਨ, ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਤੇ ਤੁਰਕੀ ਨੇ ਸਾਂਝੇ ਰੱਖਿਆ ਕਰਾਰ ’ਤੇ ਕੀਤੇ ਦਸਤਖ਼ਤ
ਮੱਕਾ ਅਲ-ਮੁਕਰਮਾ, 8 ਅਗਸਤ – ਪਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿਚ ਵਧਦੇ ਤਣਾਅ ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ, ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਅਤੇ ਤੁਰਕੀ ਨੇ ਸ਼ੁਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਇਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਾਂਝੇ ਰੱਖਿਆ ਸਮਝੌਤੇ ’ਤੇ ਦਸਤਖਤ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਇਸ ਸਮਝੌਤੇ ਤਹਿਤ ਤਿੰਨਾਂ ’ਚੋਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਇਕ ਦੇਸ਼ ’ਤੇ ਹੋਏ ਹਮਲੇ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ’ਤੇ ਹਮਲਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਮੱਕਾ ਦੇ ਅਲ-ਸਫਾ ਪੈਲੇਸ ਵਿਚ ‘ਮੱਕਾ ਅਲ-ਮੁਕਰਮਾ ਸਾਂਝੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਸਿਖਰ ਸੰਮੇਲਨ’ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਸ਼ਾਹਬਾਜ਼ ਸ਼ਰੀਫ, ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਕ੍ਰਾਊਨ ਪਿ੍ਰੰਸ ਮੁਹੰਮਦ ਬਿਨ ਸਲਮਾਨ ਅਤੇ ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਰੇਸਪ ਤੈਯਪ ਏਰਦੋਗਨ ਨੇ ਇਸ ਇਤਿਹਾਸਕ ਪੈਕਟ ’ਤੇ ਦਸਤਖਤ ਕੀਤੇ।
ਸਾਂਝੇ ਬਿਆਨ ਅਨੁਸਾਰ ‘ਮੱਕਾ ਜੁਆਇੰਟ ਡਿਫੈਂਸ ਅਗਰੀਮੈਂਟ’ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਕਿਸੇ ਵੀ ਹਮਲੇ ਵਿਰੁਧ ਸਮੂਹਕ ਰੋਕ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਸ਼ਰਤ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਕਿ ਤਿੰਨਾਂ ਸੂਬਿਆਂ ’ਚੋਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਇਕ ’ਤੇ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਹਮਲਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰਿਆਂ ’ਤੇ ਹਮਲਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਬਿਆਨ ਵਿਚ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ, ‘‘ਇਹ ਤਿੰਨਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਰੱਖਿਆ ਸਹਿਯੋਗ ਦੇ ਸਾਰੇ ਪਹਿਲੂਆਂ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਬਿਆਨ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ, ਇਹ ਸਮਝੌਤਾ ‘ਤਿੰਨਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਅਪਣੀ ਸਮੂਹਿਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਸ਼ਾਂਤੀ, ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਸਥਿਰਤਾ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਸਾਂਝੀ ਵਚਨਬੱਧਤਾ’ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਮਝੌਤਾ ਅਜਿਹੇ ਸਮੇਂ ਹੋਇਆ ਹੈ ਜਦੋਂ ਲਾਲ ਸਾਗਰ ਅਤੇ ਬਾਬ ਅਲ-ਮੰਦੇਬ ਜਲਡਮਰੂਮੱਧ ਸਮੇਤ ਕਈ ਮੋਰਚਿਆਂ ’ਤੇ ਤਣਾਅ ਵਧ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਸਮਝੌਤਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨ (ਇਕ ਮਾਤਰ ਪਰਮਾਣੂ ਸ਼ਕਤੀ ਸੰਪੰਨ ਮੁਸਲਿਮ ਦੇਸ਼), ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਅਤੇ ਤੁਰਕੀ (ਨਾਟੋ ਮੈਂਬਰ) ਨੂੰ ਇਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਛਤਰੀ ਹੇਠ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਕਾਗਜ਼ੀ ਸਮਝੌਤਾ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨਹੀਂ ਦੇਵੇਗਾ : ਇਰਾਨ
ਦੁਬਈ/ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ: ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ, ਤੁਰਕੀਏ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿਚਾਲੇ ਹੋਏ ਇਕ ਨਵੇਂ ਸਾਂਝੇ ਰੱਖਿਆ ਸਮਝੌਤੇ ਉਤੇ ਇਰਾਨ ਨੇ ਤਿੱਖੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਦਿਤੀ ਹੈ। ਈਰਾਨੀ ਸੰਸਦ ਦੀ ਕੌਮੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨੀਤੀ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਇਬਰਾਹਿਮ ਰਜ਼ਾਈ ਨੇ ‘ਐਕਸ’ ਉਤੇ ਲਿਖਿਆ, ‘‘ਸਾਊਦੀਆਂ ਨੂੰ ਇਹ ਪਤਾ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਤੁਰਕੀਏ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਕਾਗਜ਼ੀ ਸਮਝੌਤਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨਹੀਂ ਦੇਵੇਗਾ। ਅਪਣੀਆਂ ਨੀਤੀਆਂ ਬਦਲੋ ਤਾਂ ਜੋ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੂਜਿਆਂ ਤੋਂ ‘ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀ ਭੀਖ’ ਨਾ ਮੰਗਣੀ ਪਵੇ।’’ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ, ‘‘ਇਹ ਸਮਝੌਤਾ ਕੋਈ ਮਿਲਟਰੀ ਧੜਾ ਜਾਂ ਧਾਰਮਕ ਬਲਾਕ ਬਣਾਉਣ ਵਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਆਤਮ-ਨਿਰਭਰ ਸਮਰੱਥਾਵਾਂ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਹੈ।’’ (ਪੀ.ਟੀ.ਆਈ.)
‘ਮੱਕਾ ਕਰਾਰ’ ਉਤੇ ਭਾਰਤ ਲਗਾਤਾਰ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖ ਰਿਹਾ
ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਸਊਦੀ ਅਰਬ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਅਤੇ ਤੁਰਕੀਏ ਵਿਚਾਲੇ ਹੋਏ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸਮੂਹਿਕ ਰੱਖਿਆ ਸਮਝੌਤੇ, ਜਿਸ ਨੂੰ ‘ਮੱਕਾ ਕਰਾਰ’ ਕਿਹਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ’ਤੇ ਭਾਰਤੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਰਣਧੀਰ ਜਾਇਸਵਾਲ ਨੇ ਕਿਹਾ, ‘‘ਇਹ ਇਕ ਨਵਾਂ ਘਟਨਾਕ੍ਰਮ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਇਸ ’ਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਲੋੜ ਪੈਣ ’ਤੇ ਅੱਗੇ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਾਂਝੀ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।’’
Share this content:
Post Comment