ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਨਾਲ ਰਾਜਧਾਨੀ ਵਿੱਚ ਲੱਗੀ ਸਿਹਤ ਐਮਰਜੈਂਸੀ

ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 19 ਨਵੰਬਰ – ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਹਵਾ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਇਸ ਸਮੇਂ ਬਹੁਤ ਮਾੜੀ ਹੈ, ਕਈ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹਵਾ ਗੁਣਵੱਤਾ ਸੂਚਕਾਂਕ ਜਾਨਲੇਵਾ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ। AQI 400 ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਾਜਧਾਨੀ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਜਨਤਕ ਸਿਹਤ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਵਿੱਚ ਉਲਝ ਗਈ ਹੈ। ਜ਼ਹਿਰੀਲੀ ਸਰਦੀਆਂ ਦੀ ਹਵਾ ਨੇ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਇਸ ਹੱਦ ਤੱਕ ਘੇਰ ਲਿਆ ਹੈ ਕਿ ਲੱਖਾਂ ਲੋਕ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਧੂੰਏਂ ਵਿੱਚ ਸਾਹ ਲੈ ਰਹੇ ਹਨ। ਏਮਜ਼ ਦੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ “ਜਨਮ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ” ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵੱਧ ਰਹੀ ਹੈ। ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਦੀ ਹਾਲਤ ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰਮਾਣ ਹੈ। ਏਮਜ਼ ਦੀ ਹਰ ਓਪੀਡੀ, ਜੋ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵਾਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਆਓ ਦੱਸਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਸਿਹਤ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਇਸਨੂੰ ਕਦੋਂ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਸਿਹਤ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਕੀ ਹੈ?

ਸਿਹਤ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਉਦੋਂ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਘਟਨਾ ਜਾਂ ਖ਼ਤਰਾ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਆਮ ਸਿਹਤ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਕੰਟਰੋਲ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੀ ਅਤੇ ਵਿਆਪਕ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ (WHO) ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਤਿੰਨ ਮੁੱਖ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ‘ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ, ਸਮੱਸਿਆ ਗੰਭੀਰ, ਅਚਾਨਕ ਜਾਂ ਅਸਾਧਾਰਨ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਕਿਸਮ ਦੀ ਚੇਤਾਵਨੀ ਹੈ ਜਿਸ ਲਈ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਇਹ ਪਛਾਣਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਸਥਿਤੀ ਹੁਣ ਆਮ ਨਹੀਂ ਹੈ ਅਤੇ ਤੁਰੰਤ ਕਾਰਵਾਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।

ਸਰਕਾਰ ਇਸਨੂੰ ਕਦੋਂ ਐਲਾਨ ਕਰਦੀ ?

ਇਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਐਲਾਨ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ; ਇਸਦੇ ਲਈ ਕੁਝ ਨਿਯਮ  ਹਨ। ਇਹ ਨਾਜ਼ੁਕ ਸਥਿਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਐਲਾਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਐਲਾਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਸਥਿਤੀ ਕੁਝ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ:

ਲਾਗ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਫੈਲ ਰਿਹਾ ਹੈ

ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਅਚਾਨਕ ਭਰ ਰਹੇ ਹਨ

ਆਮ ਡਾਕਟਰੀ ਸਹੂਲਤਾਂ ਢਹਿ ਰਹੀਆਂ ਹਨ

ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਜਾਨਾਂ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਖ਼ਤਰੇ ਵਿੱਚ ਹਨ

ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ

ਫਿਰ ਸਰਕਾਰ ਇਹ ਮੰਨਦੀ ਹੈ ਕਿ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਉਪਾਅ ਕੀਤੇ ਜਾਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ।

ਸਿਹਤ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਕੀ ਕਰਦੀ ਹੈ?

ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧੂ ਬਿਸਤਰਿਆਂ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ

ਮੈਡੀਕਲ ਸਟਾਫ, ਐਂਬੂਲੈਂਸਾਂ ਅਤੇ ਸਹੂਲਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ

ਸਕੂਲਾਂ, ਦਫਤਰਾਂ ਜਾਂ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਬਾਰੇ ਅਸਥਾਈ ਫੈਸਲੇ

ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਘਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਰਹਿਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦੇਣਾ

ਤੁਰੰਤ ਡਾਕਟਰੀ ਸਰੋਤ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨਾ

ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ‘ਤੇ ਪਾਬੰਦੀਆਂ

ਸਿੱਧੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ, ਸਿਹਤ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਉਦੋਂ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਬਿਮਾਰੀ ਜਾਂ ਸਿਹਤ ਖ਼ਤਰਾ ਪੂਰੇ ਸ਼ਹਿਰ ਜਾਂ ਰਾਜ ਦੀ ਸਿਹਤ ਨੂੰ ਵਿਗਾੜਨ ਦੀ ਧਮਕੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਆਮ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਇਸਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਵਿੱਚ ਅਸਮਰੱਥ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।