ਨਫਰਤ ਦਾ ਬੀਜ

ਬੀਜ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਮਰਦਾ, ਇਹ ਸਹੀ ਸਮਾਂ ਆਉਣ ‘ਤੇ ਇੱਕ ਪੌਦੇ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਯੁੱਧਿਆ ਦੇ ਸ੍ਰੀ ਰਾਮ ਜਨਮ ਭੂਮੀ ਮੰਦਰ ਦੇ ਦਾਨ ਬਕਸੇ ਵਿੱਚੋਂ ਸੱਤ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦਾ ਗਬਨ ਇਸ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨੂੰ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਮੰਦਰ ਦਇਆ, ਦਿਆਲਤਾ, ਪਿਆਰ ਅਤੇ ਸਦਭਾਵਨਾ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਇਹ ਵੱਖਰੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਕਿੰਨੇ ਮੰਦਰ ਇਸ ਆਦਰਸ਼ ‘ਤੇ ਖਰੇ ਉਤਰਦੇ ਹਨ। ਬਦਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ ਇਹ ਆਦਰਸ਼ ਅਯੁੱਧਿਆ ਮੰਦਰ ਦੀ ਲਹਿਰ ਵਿੱਚ, ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਇਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕਿਤੇ ਦਿਖਾਈ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ। ਇਸ ਲਹਿਰ ਦੀ ਨੀਂਹ ਨਫਰਤ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸ਼ੁੱਧ ਦਿਲ ਵਾਲੇ ਸੰਤ ਬਾਬਾ ਲਾਲ ਦਾਸ ਦੇ ਕਤਲ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਆਨੰਦ ਪਟਵਰਧਨ ਦੀ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਫਿਲਮ ‘ਇਨ ਦ ਨੇਮ ਆਫ ਰਾਮ’ ਦੇਖੀ ਹੈ ਤਾਂ ਇਸ ਵਿੱਚ ਬਾਬਾ ਲਾਲ ਦਾਸ ਦਾ ਬਿਆਨ ਹੈ। 1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਲਖਨਊ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਬਾਬਰੀ ਮਸਜਿਦ ਕੰਪਲੈਕਸ ਵਿੱਚ ਰਾਮ ਲੱਲਾ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਦਾ ਮੁੱਖ ਪੁਜਾਰੀ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ 16 ਨਵੰਬਰ, 1993 ਨੂੰ ਰਾਣੀਪੁਰ ਛੱਤਰ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਗੋਲੀ ਮਾਰ ਕੇ ਹੱਤਿਆ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਹ ਰਾਮ ਮੰਦਰ ਲਹਿਰ ਦਾ ਵੱਡਾ ਆਲੋਚਕ ਸੀ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਹਿੰਦੂ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ, ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਵੈਮ ਸੇਵਕ ਸੰਘ (ਆਰ ਐੱਸ ਐੱਸ) ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਸਿਆਸਤ ਦਾ ਸਖਤ ਵਿਰੋਧ ਕਰਦਾ ਸੀ।

ਉਸ ਨੇ ਲਾਲ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਅਡਵਾਨੀ ਦੀ ਰੱਥ ਯਾਤਰਾ ਦਾ ਵੀ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੀ ਕਲਿਆਣ ਸਿੰਘ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਪੁਜਾਰੀ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ। ਇੱਕ ਸੰਤ ਦੇ ਕਤਲ ਅਤੇ ਇਸ ਮੰਦਰ ਦੇ ਬਾਅਦ ਹੋਏ ਵਿਨਾਸ਼ ਕਾਰਨ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਏਕਤਾ ਦੇ ਟੁੱਟਣ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਦੀਆਂ ਲੱਗ ਜਾਣਗੀਆਂ। ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਹਿੰਦੂ ਇਸ ਦੀ ਕੀਮਤ ਅਦਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਰਦੇ ਰਹਿਣਗੇ। ਧਰਮ ਦੇ ਨਾਂਅ ‘ਤੇ ਧਰੁਵੀਕਰਨ ਅਤੇ ਮੰਦਰਾਂ ਨੂੰ ਵਪਾਰਕ ਕੇਂਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬਦਲਣਾ, ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਖੁਦ ਹਿੰਦੂਆਂ ਦੇ ਪਤਨ ਵੱਲ ਲਿਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਮੰਦਰ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਲੇਖਾ ਅਧਿਕਾਰੀ ਮਹੀਪਾਲ ਸਿੰਘ ਦਾ ਦਾਨ ਬਕਸੇ ਵਿੱਚੋਂ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਚੋਰੀ ਸੰਬੰਧੀ ਬਿਆਨ ਇਸ ਦਾਅਵੇ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੰਦਰ ਇੱਕ ਵਪਾਰਕ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਗਿਆ ਹੈ। ਦਾਨ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ‘ਚ ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਹੀ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਢੰਗ ਨਾਲ ਗਬਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਦੋਸ਼ਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਯੋਜਨਾ ਬੈਂਕ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਟਰੱਸਟ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਕੁਝ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਮਿਲੀਭੁਗਤ ਨਾਲ ਚਲਾਈ ਗਈ। ਸ਼ਿਕਾਇਤਕਰਤਾ ਮਹੀਪਾਲ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਹਟਾਉਣਾ ਇਸ ਵੱਲ ਸੰਕੇਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਮਹੀਪਾਲ ਨੇ ਪੱਤਰਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਬੈਂਕ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਨਕਦੀ ਦੇ ਬੰਡਲਾਂ ਨਾਲ ਛੇੜਛਾੜ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿੱਥੇ ਅਸਲ ਗਿਣਤੀ ਤੋਂ ਘੱਟ ਨੋਟ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਗਏ। ਮੰਦਰ ਦੇ ਕਰਤਾ-ਧਰਤਾ ਚੰਪਤ ਰਾਏ ਦਾ ਜੋ ਵਿਰੋਧ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਭਾਜਪਾ ਨੇਤਾ ਅਤੇ ਬਜਰੰਗ ਦਲ ਦੇ ਬਾਨੀ ਵਿਨੈ ਕਟਿਆਰ ਨੇ ਵੀ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਜਾਂਚ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਕਰੋੜਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਅਤੇ ਆਸਥਾ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਮਾਮਲਾ ਹੈ। ਮੰਦਰ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਰਾਮ ਮੰਦਰ ਅੰਦੋਲਨ ਦੌਰਾਨ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ ‘ਤੇ ਦਾਨ ਦੇ ਗਬਨ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦੇ ਰਹੇ ਸਨ। ਮੰਦਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਦੋਂ ਪੰਜ ਹਜ਼ਾਰ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੇ ਦਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ ਤਾਂ ਬੇਨੇਮੀਆਂ ਦੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈਆਂ, ਪਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਮੁੱਦਿਆਂ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਦਬਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਵਿਆਪਕ ਚਰਚਾ ਜਾਂ ਹੱਲ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਿਆ। ਆਮ ਹਿੰਦੂਆਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਲੋਕ ਆਪਣੀ ਚੋਰੀ ਛੁਪਾਉਣ ਲਈ ਕਿਸੇ ਵੀ ਹੱਦ ਤੱਕ ਜਾਣਗੇ। ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਸੱਚੇ ਸੰਤ (ਬਾਬਾ ਲਾਲ ਦਾਸ) ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਫਰਤ ਭਰੇ ਏਜੰਡੇ ਨੂੰ ਚੁਣੌਤੀ ਦਿੱਤੀ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਗੋਲੀ ਮਾਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਅੱਜ ਵੀ ਜਦੋਂ ਅਯੁੱਧਿਆ ਦੇ ਕੁਝ ਸੰਤ ਅਤੇ ਮਹੰਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਿਆਸੀ-ਵਪਾਰਕ ਏਜੰਡੇ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੇਇੱਜ਼ਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੀ ਉਹ ਹਿੰਦੂ ਨਹੀਂ ਹਨ? ਸਾਰੇ ਹਿੰਦੂਆਂ ਨੂੰ ਇਹ ਸਮਝਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਬੀਜਿਆ ਗਿਆ ਬੀਜ ਇੱਕ ਦਿਨ ਫਲ ਦੇਵੇਗਾ। ਉਹ ਬੀਜ ਹੁਣ ਇੱਕ ਪੌਦਾ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਿਆਸੀ ਹਿੰਦੂਤਵ ਦਾ ਇਹ ਪੌਦਾ ਦਇਆ, ਏਕਤਾ ਅਤੇ ਸਦਭਾਵਨਾ ਦਾ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਕਰਦਾ ਹੈ।