ਬਾਸਮਤੀ ਕਾਸ਼ਤਕਾਰ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਝਟਕਾ!, ਸੰਕਟ ਵਿਚ 12,000 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦਾ ਵਪਾਰ

13, ਜਨਵਰੀ – ਬਾਸਮਤੀ ਚੌਲ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ ਅਤੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਲਈ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਖ਼ਬਰਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਈਰਾਨ ਵਿਚ ਵਧਦੇ ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਈਰਾਨ ਨੂੰ ਬਾਸਮਤੀ ਚੌਲਾਂ ਦੇ ਨਿਰਯਾਤ ਨੂੰ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਟਾਈਮਜ਼ ਦੀ ਇਕ ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ ਲਗਭਗ 2,000 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਮੁੱਲ ਦੇ ਬਾਸਮਤੀ ਚੌਲਾਂ ਦੀ ਖੇਪ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਬੰਦਰਗਾਹਾਂ ‘ਤੇ ਫਸੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਭਾਰਤੀ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ ਦੀ ਨੀਂਦ ਉੱਡ ਗਈ ਹੈ। ਈਰਾਨ ਨੂੰ ਸਪਲਾਈ ਰੁਕਣ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਚੌਲ ਮਿੱਲਰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਏ ਹਨ। ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ ਨੇ ਇਸ ਸਮੇਂ ਭੁਗਤਾਨ ਨਾ ਹੋਣ ਜਾਂ ਸੌਦਿਆਂ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰਨ ਦੇ ਡਰੋਂ ਬੰਦਰਗਾਹਾਂ ‘ਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਖੇਪਾਂ ਰੋਕ ਲਈਆਂ ਹਨ। ਈਰਾਨ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਸਾਲਾਨਾ ਲਗਭਗ 12 ਲੱਖ ਟਨ ਬਾਸਮਤੀ ਚੌਲ ਖਰੀਦਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਕੀਮਤ ਲਗਭਗ 12,000 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਹੈ। ਈਰਾਨ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਹੇ ਦੇਸ਼ ਵਿਆਪੀ ਵਿਰੋਧ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਹਿੰਸਕ ਹੁੰਦੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਰਾਜਧਾਨੀ ਤਹਿਰਾਨ ਸਮੇਤ ਕਈ ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲ ਗਏ। ਇੱਕ ਅਮਰੀਕਾ-ਅਧਾਰਤ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹਨਾਂ ਵਿਰੋਧ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਤੱਕ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 538 ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਵਪਾਰ ਸੰਕਟ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਅਮਰੀਕੀ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਕਾਰਨ ਈਰਾਨੀ ਮੁਦਰਾ, ਰਿਆਲ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਗਿਰਾਵਟ ਹੈ। ਰਿਆਲ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਰਿਕਾਰਡ ਹੇਠਲੇ ਪੱਧਰ ਉਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ, ਈਰਾਨੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਭੋਜਨ ਆਯਾਤ ਲਈ ਸਬਸਿਡੀ ਵਾਲੀ ਵਟਾਂਦਰਾ ਦਰ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਭਾਰਤੀ ਚੌਲ ਈਰਾਨੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਕਿਫਾਇਤੀ ਬਣ ਗਏ ਸਨ।